Journal of Geospatial Information Technology

fa بررسی تأثیر حذف پریودهای شناخته شده از سری زمانی داده‌های TEC در شناسایی آنامولی لرزه‌ای یونسفری Investigating the effect of the removing well-known periods from TEC time series data in identifying seismo-ionospheric anomaly ژئودزی (عمومی) Geodesy پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">ایران بر روی یکی از دو کمربند بزرگ لرزهخیز جهان، موسوم به آلپا قرار دارد. وقوع زمینلرزههای مخرب در تمام نقاط کشور، سالانه خسارتهای جانی و مالی فراوانی به مردم وارد میکند. پیشبینی این پدیده میتواند تأثیر بسزایی در کاهش مخاطرات ناشی از آن داشته باشد. از جمله پیشنشانگرهای زمینلرزه که امروزه مورد توجه بسیاری از دانشمندان میباشد، میتوان به وقوع تغییرات ناهنجار در پارامترهای یونسفری اشاره نمود. پارامتر یونسفری مورد بررسی در این مقاله محتوای چگالی الکترون کل (TEC) حاصل از نقشههای جهانی یونسفری (GIM) است. سری زمانی دادههای TEC شامل فرکانسهای شناخته شدهای میباشد که منشأ لرزهای ندارند. به نظر میرسد با حذف تأثیر این عوامل تا حد امکان، شناسایی آنامولی لرزهای یونسفر به نحو مؤثرتری صورت پذیرد. در این مطالعه تغییرات TEC پیش از وقوع دو زمینلرزه در ایران با استفاده از روش میانگین، یکبار پیش از حذف فرکانسهای شناخته شده و یکبار پس از آن بررسی شده است. نتایج نشان میدهد حذف پریودهای شناخته شده از دادههای TEC در شناسایی آنامولی لرزهای یونسفر مفید میباشد. در واقع پس از حذف فرکانسهای شناخته شده، برای زمینلرزههای خوزستان و سمنان در محدوده شناسایی آنامولی لرزهای یونسفر، در اغلب نقاط به ترتیب بهبود بیش از 50 درصد و بیش از 10 درصد وجود دارد.</div> <div style="text-align: justify;">Iran is situated on one of the two largest seismic belt of the world which is called Alpa. The occurrence of damaging earthquakes all around the country causes a lot of pecuniary losses and casualties. The prediction of this phenomenon can have a profound impact on reducing the risks which are posed by it. Among the earthquake predictors, which are of interest to many scholars today, we can mention the occurrence of abnormal changes in the ionospheric parameters. The studied ionospheric parameter in this paper is the Total Electron density Content (TEC) obtained from the Global Inosphere Map (GIM). The time series of the TEC data comprises well-known periods whose causes are not seismic. It seems that, by eliminating the effect of these factors, as much as possible, the identification of the ionospheric-seismic anomaly could be done much more accurately. In this study, changes in TEC before the occurrence of two earthquakes in Iran have been investigated by using the mean method two times, once before the elimination of the periods and once afterwards.  In fact, after the removal of known frequencies for Khuzestan and Semnan earthquakes in the area of identification of seismo-ionospheric anamolysis, the improvement of more than 50% and  10%   is seen in most of the places respectively.</div> یونسفر, زمین لرزه, TEC, سری زمانی, آنالیز هارمونیک Ionosphere, Earthquake, TEC, Time series, Harmonic Analysis. 27 43 http://jgit.kntu.ac.ir/browse.php?a_code=A-11-592-2&slc_lang=fa&sid=1 Zahra Sadeghi زهرا صادقی z.sadeghi@mail.kntu.ac.ir 10031947532846008255 10031947532846008255 Yes K. N. Toosi University of Technology دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی masoud Mashhadi-Hossainali مسعود مشهدی حسینعلی Hossainali@kntu.ac.ir 10031947532846008256 10031947532846008256 No K. N. Toosi University of Technology دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی